Przełom w walce z groźnym nowotworem. Nowy lek potrafi zatrzymać rozwój raka nerki
Firma biofarmaceutyczna Arcus Biosciences wraz z badaczami z Dana-Farber Cancer Institute opublikowała 1 lipca 2026 r. w czasopiśmie Nature pierwsze badanie, które kompleksowo łączy wyniki kliniczne pacjentów przyjmujących inhibitor HIF-2α ze zmianami biomarkerów we krwi i biologią guza. Praca dotyczy leku o nazwie kasdatifan, testowanego u pacjentów z zaawansowanym, jasnokomórkowym rakiem nerki (ccRCC).
Jasnokomórkowy rak nerki w większości przypadków napędzany jest przez zaburzenia działania czynnika transkrypcyjnego HIF-2α – białka pełniącego funkcję swoistego przełącznika, który w warunkach niedotlenienia włącza setki genów. W wyniku zmian genetycznych typowych dla tego nowotworu przełącznik ten pozostaje trwale aktywny nawet bez niedotlenienia, co napędza przekształcanie zdrowych komórek nerki w komórki nowotworowe. Kasdatifan to doustny, selektywny inhibitor HIF-2α zaprojektowany, by zablokować to działanie.
W badaniu fazy 1/1b o nazwie ARC-20 monoterapia kasdatifanem wykazała trwałą i znaczącą aktywność przeciwnowotworową przy akceptowalnym profilu bezpieczeństwa u pacjentów z opornym na leczenie, przerzutowym rakiem nerki. W zbiorczej analizie czterech kohort obejmujących 121 pacjentów mediana czasu przeżycia bez progresji choroby wyniosła 12,2 miesiąca – u osób, które wcześniej przeszły już wiele linii standardowego leczenia.
Poziom hormonu we krwi jako wskaźnik skuteczności terapii
Kluczowym odkryciem badania jest silny związek między głębokością i trwałością obniżenia poziomu erytropoetyny (hormonu regulującego produkcję czerwonych krwinek) we krwi pacjentów a skutecznością kliniczną leczenia – zarówno pod względem odsetka odpowiedzi na terapię, jak i czasu przeżycia bez progresji nowotworu. Oznacza to, że prosty pomiar poziomu tego hormonu we krwi może w przyszłości służyć jako wczesny wskaźnik tego, czy terapia u danego pacjenta działa.
Do najczęstszych działań niepożądanych związanych z klasą leku należały niedokrwistość i niedotlenienie, jednak odsetek pacjentów przerywających leczenie z tego powodu pozostał niski. Wyniki wspierają dalszy rozwój kasdatifanu, który jest obecnie badany w trwającym badaniu fazy 3 o nazwie PEAK-1, gdzie testowana jest ta sama dawka i postać leku co w opisywanym badaniu.
Źródło: Arcus Biosciences / Dana-Farber Cancer Institute
Czytaj też: Wnika głęboko do organizmu i rozregulowuje hormony. Nowe badania nad mikroplastikiem przerażają!
Grafika tytułowa: National Cancer Institute / Unsplash
