Aktualności

Niezwykły spektakl w głębokim kosmosie! Naukowcy zaobserwowali „burze słoneczne” wokół czarnej dziury!

Naukowcy z Technionu – Izraelskiego Instytutu Technologii przedstawili dowody, że w pobliżu supermasywnych czarnych dziur zachodzą wybuchy podobne do burz słonecznych. Zjawisko wykryto w otoczeniu czarnej dziury w galaktyce NGC 3783, a wyniki opublikowano w „The Astrophysical Journal Letters”.

Burze słoneczne to potężne rozbłyski promieniowania rentgenowskiego, którym towarzyszą wiatry naładowanych cząstek wyrzucanych z korony Słońca w głąb Układu Słonecznego. Stanowią zagrożenie dla astronautów i łączności satelitarnej. Wyrzuty te, zwane koronalnymi wyrzutami masy, powstają, gdy energia magnetyczna zamienia się w energię kinetyczną w procesie rekoneksji magnetycznej. Badacze po raz pierwszy odkryli rekoneksję magnetyczną i koronalny wyrzut masy w koronach czarnej dziury. Czarne dziury mogą być milion razy większe od Słońca lub jeszcze większe.

Efekt Neuperta w pobliżu czarnej dziury

Zespół monitorował promieniowanie rentgenowskie z okolic czarnej dziury za pomocą teleskopu kosmicznego XRISM. Wykrył „efekt Neuperta”, odkryty na Słońcu w 1968 roku i nigdy wcześniej niezaobserwowany wokół czarnych dziur. Oznacza to, że te same procesy fizyczne, które stoją za burzami słonecznymi, zachodzą też w otoczeniu supermasywnych czarnych dziur.

Badania prowadził doktorant Gal Vardi pod kierunkiem prof. Ehuda Behara, z udziałem naukowców z Japonii, Europy i Stanów Zjednoczonych. Obserwacje wykonano teleskopem XRISM, wspólną misją NASA, JAXA i ESA, oraz europejskim teleskopem XMM-Newton.

Źródło: Israel Institute of Technology

Czytaj też: Rozwiązali jedną z największych zagadek kosmosu! Zobacz, co napędza dżety czarnych dziur!

Grafika tytułowa: Brandon Langley / Unsplash