Komisja Europejska dała zielone światło rozszerzeniu unijnego systemu monitorowania przestrzeni kosmicznej
Do programu obserwacji i śledzenia obiektów na orbitach okołoziemskich (SST), realizowanego w ramach programu kosmicznego Unii Europejskiej, dołączą Belgia, Bułgaria, Litwa oraz Luksemburg.
Unijny program SST skupia obecnie 15 państw członkowskich i opiera się na rozbudowanej sieci radarów, teleskopów oraz innych czujników. System ten umożliwia stałe śledzenie satelitów i kosmicznych odpadów, a także dostarczanie usług związanych z zapobieganiem kolizjom, prognozowaniem niekontrolowanych wejść obiektów w atmosferę oraz analizą rozpadu elementów na orbicie. Jak podkreśla Komisja, rozwiązania te wspierają bezpieczeństwo ponad 600 europejskich satelitów operujących w przestrzeni kosmicznej.
Cztery nowe kraje oficjalnie zgłosiły chęć przystąpienia do partnerstwa SST pod koniec 2024 roku. W odpowiedzi Komisja Europejska w czerwcu 2025 roku przyjęła decyzję wykonawczą, która precyzowała zasady i procedurę rozszerzania partnerstwa o kolejnych uczestników. Między czerwcem a sierpniem 2025 roku Belgia, Bułgaria, Litwa i Luksemburg złożyły formalne wnioski, a we wrześniu tego samego roku zostały one uznane za spełniające wszystkie wymogi. Ostateczna decyzja zapadła 17 grudnia 2025 roku, kiedy Komisja zatwierdziła komplet aplikacji, otwierając drogę do pełnego członkostwa tych państw w systemie.
W komunikacie programu kosmicznego UE podkreślono, że decyzja wykonawcza Komisji formalnie potwierdza przystąpienie czterech nowych krajów do partnerstwa SST. Zwrócono przy tym uwagę, że ich zaangażowanie ma wzmocnić istniejącą infrastrukturę i kompetencje systemu, co przełoży się na większą niezależność i autonomię Unii Europejskiej w zakresie nadzoru nad przestrzenią kosmiczną, a także na poprawę bezpieczeństwa i długofalowej stabilności europejskich działań orbitalnych.
Następnym etapem będzie podpisanie odpowiednich porozumień unijnych regulujących udział w programie SST, co formalnie włączy nowe państwa do partnerstwa. Równolegle Komisja pracuje nad przedłużeniem mechanizmów finansowania, które umożliwiłyby współfinansowanie programu SST co najmniej do połowy 2028 roku.
System monitorowania i śledzenia obiektów kosmicznych stanowi jeden z trzech filarów unijnego programu świadomości sytuacyjnej w przestrzeni kosmicznej (SSA). Celem SSA jest identyfikowanie zagrożeń związanych z działalnością kosmiczną oraz ograniczanie ich skutków. Dwa pozostałe komponenty programu obejmują obserwację obiektów bliskich Ziemi, takich jak asteroidy i komety, oraz badania zjawisk pogody kosmicznej, skoncentrowane na modelowaniu wpływu aktywności Słońca na infrastrukturę kosmiczną i naziemną.
Źródło: europeanspaceflight.com
Czytaj też: SpaceX wchodzi w nowy rok z przytupem
Grafika tytułowa: Zelch Csaba / Pexels
