To dlatego stres tak niszczy Twoje stawy? Japońscy naukowcy odkryli brakujące ogniwo!

Stres od dawna wiązano z nasileniem objawów reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS). Nie było jednak jasne, jak dokładnie wywołuje on stan zapalny w stawach, także wtedy, gdy choroba była już w remisji. Zespół z Chiba University w Japonii, we współpracy z Asahi General Hospital i International University of Health and Welfare Narita Hospital, opisał mechanizm, który to wyjaśnia.

Badacze pracowali na myszach. Najpierw doprowadzili u zwierząt do stanu przypominającego remisję zapalenia stawów, a następnie poddali je stresowi unieruchomienia. Stres ponownie uruchomił stan zapalny w stawach. Analizy wykazały, że aktywował układ współczulny oraz brunatną tkankę tłuszczową, która uwolniła interleukinę-6 (IL-6), białko sygnałowe o działaniu zapalnym. IL-6 pobudzała z kolei komórki w błonie maziowej, fibroblastopodobne synowiocyty, do produkcji chemokiny CXCL1.

Ta przyciągała do stawów neutrofile, rodzaj białych krwinek. Zablokowanie receptora CXCR2, który reaguje na CXCL1, wyraźnie osłabiło stresowe zapalenie stawów. Podobnie zadziałał lek blokujący receptor β3-adrenergiczny: obniżył poziom IL-6, obrzęk stawów, ekspresję CXCL1 i napływ neutrofili.

Co z ludźmi i terapią?

Autorzy sprawdzili też, czy podobny szlak widać u chorych na RZS. Pacjenci z wariantem Trp64Arg genu ADRB3, który zmniejsza reakcję komórek na hormony stresu, wykazywali słabszy związek między odczuwanym stresem a aktywnością choroby. Analiza była jednak obserwacyjna, więc nie dowodzi, że stres bezpośrednio zmienia aktywność choroby.

Zdaniem badaczy wyniki sugerują, że zapalenie stawów może zachowywać rodzaj tkankowej „pamięci zapalnej”, którą stres reaktywuje niezależnie od limfocytów. „Ukierunkowanie na szlaki reagujące na stres może w przyszłości dać strategię terapeutyczną, która nie osłabia szeroko układu odpornościowego” – mówi prof. Hiroshi Nakajima. Szlak może więc stać się potencjalnym celem leczenia.

Źródło: Chiba University, Japonia

Czytaj też: Przełomowe odkrycie onkologów! Zobacz, jak rak jelita grubego buduje niewidzialną tarczę!

Grafika tytułowa: Towfiqu Barbhuiya / Unsplash