Prehistoryczne narzędzie wykonane z kości słonia znalezione w Europie
Niezwykły prehistoryczny młotek wykonany z kości słonia, pochodzący sprzed prawie pół miliona lat, został odkryty w południowej Anglii i zbadany przez archeologów z University College London (UCL) oraz Muzeum Historii Naturalnej w Londynie.
Jest to najstarsze narzędzie wykonane z kości słonia, jakie kiedykolwiek odkryto w Europie, i stanowi niezwykły przykład pomysłowości naszych przodków, którzy je stworzyli.
Narzędzie pełniło funkcję tzw. miękkiego młotka — retuszera, służącego do ostrzenia i naprawy kamiennych siekier ręcznych. Jak podkreśla główny autor badania Simon Parfitt, odkrycie świadczy o zaawansowanej wiedzy technologicznej i umiejętnym wykorzystywaniu rzadkich surowców przez prehistorycznych ludzi.
Artefakt ma trójkątny kształt i mierzy ok. 11 × 6 × 3 cm. Wykonano go z grubej warstwy kości korowej, charakterystycznej dla słoni lub mamutów. Choć fragment jest zbyt niekompletny, by wskazać dokładny gatunek, jego struktura jednoznacznie wskazuje na pochodzenie od dużego trąbowca.
Choć obiekt odkryto już na początku lat 90., dopiero niedawne analizy z użyciem skanowania 3D i mikroskopii elektronowej ujawniły ślady celowego kształtowania oraz uderzeń. W zagłębieniach znaleziono drobiny krzemienia, co potwierdza, że narzędzie było wielokrotnie używane do obróbki kamienia. Kość słonia, twardsza i trwalsza niż inne kości, doskonale nadawała się do precyzyjnych prac krzemieniarskich.
W prehistorycznym krajobrazie południowej Anglii słonie i mamuty należały do rzadkości. Dlatego wykorzystanie ich kości świadczy o wysokich zdolnościach poznawczych i planowaniu. Jak zauważa dr Silvia Bello z Muzeum Historii Naturalnej, pozyskiwanie i wielokrotne używanie kości słonia wymagało abstrakcyjnego myślenia i znajomości właściwości materiałów.
Narzędzie pochodzi ze stanowiska Boxgrove w hrabstwie West Sussex, znanego z licznych znalezisk krzemiennych i kościanych. To pierwszy przypadek użycia kości słonia na tym obszarze. Choć nie wiadomo, czy zwierzę zostało upolowane, ślady wskazują, że kość była obrabiana, gdy była jeszcze świeża.
Podobne narzędzia znane są z wąwozu Olduvai w Tanzanii (1,5 mln lat), jednak w Europie niemal nie występują przed okresem sprzed 450 tys. lat. Tym cenniejsze jest odkrycie z Boxgrove, które przesuwa granice naszej wiedzy o technologicznych możliwościach dawnych ludzi.
Źródło: University College London
Czytaj też: Nowy kierunek leczenia choroby Alzheimera. Sukces polskich badaczy
Grafika tytułowa: Nam Anh / Unsplash
