Naukowcy z Polski szukają alternatywy dla antybiotyków

Międzynarodowy zespół naukowców, w którym istotną rolę odgrywają badacze z Politechniki Gdańskiej i Uniwersytetu Gdańskiego, prowadzi zaawansowane prace nad innowacyjną metodą leczenia zakażeń opartą na fotoinaktywacji drobnoustrojów.

Ta nowoczesna technologia wykorzystuje połączenie światła o ściśle określonej długości fali z odpowiednimi substancjami światłoczułymi, co prowadzi do powstawania reaktywnych form tlenu zdolnych do skutecznego niszczenia bakterii, grzybów i wirusów. Z punktu widzenia współczesnej medycyny ma to ogromne znaczenie, ponieważ metoda ta może stać się realną alternatywą dla antybiotyków, których skuteczność coraz częściej ogranicza narastająca oporność drobnoustrojów.

Choć fotoinaktywacja drobnoustrojów jest znana nauce od lat, jej praktyczne wykorzystanie wciąż napotyka bariery. Jednym z głównych problemów jest brak jednolitych standardów badań, wspólnych procedur testowania i jasno określonych wymagań dotyczących sprzętu. W efekcie wyniki uzyskiwane w różnych ośrodkach trudno ze sobą porównywać, co spowalnia przechodzenie tej metody z laboratoriów do badań klinicznych i codziennej praktyki medycznej. Właśnie ten problem starają się rozwiązać naukowcy zaangażowani w projekt, dążąc do stworzenia europejskich standardów badań nad fotoinaktywacją drobnoustrojów oraz rekomendacji, które w przyszłości mogłyby zostać zaakceptowane przez instytucje regulacyjne, w tym Europejską Agencję Leków.

Badania prowadzone w Gdańsku koncentrują się na praktycznych aspektach skuteczności i bezpieczeństwa tej technologii. Naukowcy pracują nad ujednoliceniem sposobów testowania działania fotoinaktywacji wobec najważniejszych klinicznie drobnoustrojów, w tym szczepów opornych na antybiotyki. Równolegle analizują mechanizmy, dzięki którym mikroorganizmy mogą próbować bronić się przed stresem oksydacyjnym wywoływanym przez światło i fotouczulacze.

Szczególną uwagę poświęca się także zakażeniom trudnym do leczenia, takim jak infekcje wewnątrzkomórkowe czy zmiany towarzyszące atopowemu zapaleniu skóry, gdzie klasyczne terapie często zawodzą. Istotnym elementem prac jest również przygotowanie zaleceń dotyczących konstrukcji i oceny urządzeń do naświetlania, tak aby wyniki badań były porównywalne niezależnie od laboratorium czy kraju. Dzięki temu możliwe będzie szybsze i bezpieczniejsze wprowadzanie tej technologii do praktyki klinicznej, a w dalszej perspektywie także do standardowych procedur leczenia.

Znaczenie tych badań wykracza daleko poza samą naukę. Opracowanie spójnych standardów i jasnych wytycznych otwiera drogę do realnego wykorzystania fotoinaktywacji drobnoustrojów w leczeniu zakażeń, zwłaszcza tam, gdzie antybiotyki przestają działać. To krok w stronę nowoczesnej, bezpiecznej i skutecznej terapii, która może odegrać kluczową rolę w walce z jednym z największych wyzwań współczesnej medycyny – antybiotykoopornością.

Źródło: Politechnika Gdańska

Czytaj też: Implant z Politechniki Krakowskiej sprawdza się w już praktyce klinicznej

Grafika tytułowa: Indra Projects / Unsplash