Kosmiczna anomalia jakiej jeszcze nie widziano. Asteroida Nysa okazała się „trójgłowym” światem!
Międzynarodowy zespół astronomów kierowany przez Kate Minker z Obserwatorium Lowella odkrył, że asteroida (44) Nysa – jedna z największych i najjaśniejszych planetoid w pasie głównym między Marsem a Jowiszem – posiada niezwykłą, trójpłatową strukturę i własny, dotąd nieznany księżyc.
Odkryta w 1857 roku Nysa od ponad wieku fascynuje astronomów swoją nietypową jasnością i składem, jednak jej prawdziwy kształt pozostawał nieuchwytny. Wcześniejsze obserwacje, w tym wykonane za pomocą Teleskopu Hubble’a, sugerowały, że asteroida może mieć wydłużony lub podwójny (bilobalny) kształt. Aby rozstrzygnąć tę zagadkę, naukowcy połączyli obrazy z adaptywną optyką, uzyskane przez instrument SHARK-VIS na Dużym Teleskopie Binokularnym (LBT) w Arizonie oraz instrument SPHERE/ZIMPOL na Bardzo Dużym Teleskopie (VLT) w Chile, z rozbudowanymi obserwacjami fotometrycznymi prowadzonymi przez obserwatoria na całym świecie. Na tej podstawie zbudowano szczegółowy, trójwymiarowy model Nysy. Ciągła seria obserwacji przeprowadzona 15 lutego 2026 roku dostarczyła najbardziej szczegółowego jak dotąd obrazu tego obiektu, ujawniając dwie głębokie doliny opasujące asteroidę i łączące ją w trzy odrębne, powiązane wąskimi „szyjami” płaty.
Niespodziewany, mały towarzysz w tle
Podczas analizy danych naukowcy natrafili na kolejną niespodziankę – słaby, niewielki obiekt poruszający się w pobliżu Nysy, tymczasowo oznaczony jako S/2026 (44) 1. Wykorzystując technikę obrazowania wysokokontrastowego, zapożyczoną z poszukiwań egzoplanet, badacze zdołali wydobyć sygnał maleńkiego księżyca spośród silnego blasku samej asteroidy. Satelita, wykryty niezależnie podczas dwóch osobnych kampanii obserwacyjnych, ma szacunkowo około jednego kilometra średnicy i krąży w odległości co najmniej 170 kilometrów od liczącej 75 kilometrów średnicy asteroidy głównej.
– Te obserwacje prawdopodobnie stanowią najbliższą konkurencję dla jakości zdjęć uzyskiwanych przez sondy kosmiczne, jaką kiedykolwiek osiągnięto z powierzchni Ziemi – podkreśla Kate Minker.
Naukowcy planują dalsze śledzenie ruchu księżyca, co pozwoli precyzyjnie wyznaczyć masę i gęstość Nysy oraz rozstrzygnąć, czy rzeczywiście mamy do czynienia z pierwszym znanym przypadkiem trzech połączonych ze sobą ciał w Układzie Słonecznym.
Wyniki badania, opublikowane pod tytułem „Unmasking (44) Nysa: Evidence for a Trilobate Structure”, opisują najostrzejsze jak dotąd obrazy tego obiektu.
Źródło: Lowell Observatory
Czytaj też: Nie przegap tego spektaklu! Jak i gdzie oglądać całkowite zaćmienie Słońca online?
Grafika tytułowa: Frantisek Duris / Unsplash
