Potwierdzona została data startu demonstracyjnej misji Celeste
Europejska Agencja Kosmiczna przygotowuje się do inauguracyjnego startu demonstracyjnej misji Celeste LEO-PNT. Dwa pierwsze satelity mają wystartować nie wcześniej niż 24 marca na pokładzie rakiety Electron firmy Rocket Lab z kompleksu startowego Māhia w Nowej Zelandii.
Celeste ma odegrać pionierską rolę w rozwoju europejskich zdolności nawigacji satelitarnej. To pierwsza europejska inicjatywa w zakresie pozycjonowania i synchronizacji czasu z niskiej orbity okołoziemskiej (LEO). Misja przetestuje technologie nowej generacji oraz wprowadzi dodatkowe pasma częstotliwości dla sygnałów nawigacyjnych. Projekt pokaże, w jaki sposób warstwa satelitów lecących bliżej Ziemi może uzupełnić i wzmocnić system Galileo działający na średniej orbicie (MEO). Celem jest zwiększenie odporności infrastruktury na zakłócenia, poprawa wydajności oraz otwarcie drogi do nowych usług świadczonych bezpośrednio z LEO.
Pierwsze dwa satelity zakończyły kampanię testową i kwalifikacyjną, uzyskując status „gotowe do lotu”. Obecnie są transportowane do Nowej Zelandii, gdzie przejdą końcowe testy i integrację z rakietą Electron. Podobnie jak na wczesnym etapie programu Galileo, Celeste rozpocznie od dwóch demonstratorów. Ich zadaniem będzie zabezpieczenie przydzielonych częstotliwości oraz testowanie reprezentatywnych sygnałów nawigacyjnych do końca roku. Oba satelity bazują na platformach CubeSat (w konfiguracjach 12U i 16U). Powstały w ramach dwóch europejskich konsorcjów: jedno prowadzi GMV (Hiszpania), drugie – Thales Alenia Space (Francja).
Demonstratory umożliwią testowanie szeregu innowacji na orbicie, w tym: autonomicznego, precyzyjnego wyznaczania orbity bez wsparcia infrastruktury naziemnej, silniejszych i szybciej akwizycjonowanych sygnałów radionawigacyjnych w pasmach L i S z niskiej orbity, nowych technik synchronizacji czasu. W ostatnich miesiącach satelity przeszły integrację ładunków, testy kompatybilności radiowej oraz kwalifikacje środowiskowe – w tym próżniowo-termiczne, mechaniczne i elektromagnetyczne.
Równolegle rozwijanych jest osiem większych satelitów o rozszerzonych możliwościach. GMV i Thales Alenia Space odpowiadają łącznie za cztery z nich. Projekt postępuje zgodnie z harmonogramem, a pierwsze starty tej grupy planowane są od 2027 roku. Nowa generacja satelitów ma rozszerzyć demonstrację o dodatkowe, innowacyjne sygnały: pasmo S – dla zaawansowanych usług pozycjonowania, w tym integracji z łącznością satelitarną 5G, pasmo C – zwiększające odporność na zakłócenia i interferencje, pasmo UHF – zapewniające lepszą penetrację sygnału i możliwości pozycjonowania wewnątrz budynków.
Jak podkreśla Roberto Prieto-Cerdeira, kierownik projektu Celeste w European Space Agency, jeden z dodatkowych satelitów będzie wyposażony w ładunek do testowania miniaturowych zegarów atomowych oraz innych zaawansowanych technologii synchronizacji czasu. Po rozmieszczeniu na orbitach o wysokości 500–560 km demonstrator stanie się orbitalnym poligonem testowym dla szerokiego spektrum zastosowań: od pojazdów autonomicznych i nawigacji morskiej, przez ochronę infrastruktury krytycznej i operacje polarne, po sieci bezprzewodowe, służby ratunkowe, śledzenie zasobów i aplikacje Internetu Rzeczy.
ESA zaprasza podmioty z państw uczestniczących do udziału w fazie eksperymentalnej misji poprzez platformę ESA Open Space Innovation Platform.
Po zakończeniu fazy demonstracyjnej rozpocznie się etap przygotowawczy do ewentualnego systemu operacyjnego. Został on zatwierdzony przez Radę Ministerialną ESA w 2025 roku (CM25) i obejmuje rozwój technologii, industrializację oraz dalszą walidację na orbicie.
Docelowo system LEO-PNT mógłby stać się elementem europejskiej infrastruktury GNSS – obok Galileo i EGNOS – wspierając zarówno potrzeby publiczne, jak i potencjalne inicjatywy komercyjne.
Misja Celeste wpisuje się również w jeden z trzech filarów programu ESA Resilience from Space (ERS), zatwierdzonego podczas konferencji ministerialnej CM25. Inicjatywa ta ma wzmacniać bezpieczeństwo i odporność państw członkowskich, budując fundament pod przyszłe europejskie strategiczne zdolności kosmiczne.
Źródło: ESA
Czytaj też: Firefly wraca do lotów. Rakieta Alpha szykowana do pierwszego startu po serii eksplozji
Grafika tytułowa stworzona z wykorzystaniem AI
