Podwodny arsenał Ostrowa Lednickiego. Nowe odkrycie archeologów
Naukowcy z Centrum Archeologii Podwodnej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu dokonali odkrycia, które w wyjątkowy sposób pogłębia naszą wiedzę o początkach państwa polskiego.
Na dnie Jeziora Lednickiego, w bezpośrednim sąsiedztwie Ostrowa Lednickiego – jednego z najważniejszych ośrodków władzy Mieszka I i Bolesława Chrobrego – odnaleziono cztery włócznie z przełomu X i XI wieku. Choć wszystkie pochodzą z tego samego okresu, każda z nich reprezentuje inny typ broni i inną historię, ukazując zróżnicowany świat wczesnośredniowiecznych wojowników i elit.
Badania prowadzone od lat w wodach jeziora ujawniły imponujący arsenał wczesnopiastowski, obejmujący setki elementów uzbrojenia. Tegoroczne odkrycie czterech włóczni jest jednak szczególnie cenne, ponieważ pozwala spojrzeć na broń nie tylko jako narzędzie walki, ale także jako nośnik informacji o technologii, rzemiośle, prestiżu i symbolice władzy. Jeden z grotów zachował się wraz z fragmentem drewnianego drzewca, co zdarza się niezwykle rzadko i dostarcza bezpośrednich danych o konstrukcji całej broni oraz jej rzeczywistych rozmiarach. Różnorodność odnalezionych włóczni pokazuje, że w użyciu były zarówno proste egzemplarze przeznaczone dla zwykłych wojowników, jak i broń wykonana z użyciem najbardziej zaawansowanych technologii metalurgicznych swoich czasów.
Szczególne znaczenie ma włócznia bogato zdobiona metalami szlachetnymi i ornamentami, która najpewniej należała do przedstawiciela elity. Tego typu broń mogła pełnić funkcję znaku władzy, prestiżu lub przedmiotu o znaczeniu rytualnym, podkreślając wyjątkową rolę Ostrowa Lednickiego jako centrum politycznego i symbolicznego wczesnego państwa Piastów.
Odkrycie to ma również ogromne znaczenie metodologiczne. Do badań nad włóczniami wykorzystano nowoczesne techniki fizyczne i chemiczne, które pozwalają analizować skład metali i sposób ich obróbki bez niszczenia zabytków. Dzięki temu możliwe jest odtworzenie technologii produkcji, a w przyszłości także określenie pochodzenia surowców i warsztatów rzemieślniczych. Takie analizy mogą dostarczyć nowych informacji o kontaktach handlowych i kulturowych pierwszych Piastów, sięgających być może Skandynawii lub Rusi.
Duża liczba broni zalegającej na dnie jeziora prowokuje pytania o dramatyczne wydarzenia historyczne lub dawne wierzenia. Broń mogła trafić do wody w czasie walk toczonych w okresie kryzysu państwa piastowskiego w XI wieku, ale możliwe jest również jej celowe złożenie jako ofiary o charakterze symbolicznym. Niezależnie od interpretacji, znaleziska te są materialnym świadectwem burzliwych dziejów i systemu wartości ludzi żyjących ponad tysiąc lat temu.
Odnalezione włócznie będą poddawane kolejnym specjalistycznym badaniom, które pozwolą jeszcze dokładniej poznać ich strukturę i pochodzenie. Po konserwacji trafią do Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy, gdzie staną się nie tylko wyjątkowymi eksponatami, lecz także nośnikami wiedzy o narodzinach państwa polskiego. To odkrycie pokazuje, jak nowoczesna archeologia potrafi łączyć badania terenowe z zaawansowaną technologią, wydobywając z przeszłości informacje kluczowe dla zrozumienia naszych najwcześniejszych dziejów.
Źródło: UMK w Toruniu
Czytaj też: Archeolodzy z Krakowa odkrywają pradzieje tatrzańskich jaskiń
Grafika tytułowa stworzona z Gemini
