Niezwykły przełom! Cyfrowy model mózgu przyspieszy tworzenie leków na groźne choroby
Naukowcy z University College London opracowali innowacyjny model mikroskopijnych włókien nerwowych, który może znacząco poprawić sposób testowania leków na choroby mózgu, w tym stwardnienie rozsiane. To ważny krok, ponieważ wiele obiecujących terapii, które dobrze sprawdzały się w laboratorium, nie przynosiło efektów u pacjentów.
Kluczowym problemem okazało się to, że dotychczasowe modele badawcze nie oddawały właściwości prawdziwych komórek nerwowych. Aksony, czyli włókna odpowiedzialne za przekazywanie sygnałów w mózgu i rdzeniu kręgowym, są bardzo miękkie i elastyczne, a wcześniejsze modele były znacznie sztywniejsze. Nowa technologia wykorzystuje specjalny hydrożel, który można dostosować tak, aby zachowywał się niemal identycznie jak rzeczywiste tkanki.
Na tak przygotowanych strukturach naukowcy odtworzyli proces tworzenia mieliny – ochronnej osłonki aksonów, która ulega uszkodzeniu w wielu chorobach neurologicznych. Następnie sprawdzili działanie leków mających wspierać jej odbudowę. Okazało się, że w bardziej realistycznych warunkach wiele z tych substancji działa słabiej niż wcześniej sądzono. To tłumaczy, dlaczego część terapii zawodziła na późniejszych etapach badań.
Znaczenie tych wyników jest bardzo praktyczne
Dzięki bardziej wiarygodnemu modelowi możliwe będzie wcześniejsze wykrywanie leków, które rzeczywiście mają szansę zadziałać u ludzi, oraz odrzucanie tych, które tylko pozornie wydają się skuteczne. To może przyspieszyć proces opracowywania nowych terapii i jednocześnie ograniczyć koszty oraz ryzyko związane z badaniami klinicznymi.
Nowy model pozwolił również po raz pierwszy w warunkach laboratoryjnych odtworzyć proces tworzenia mieliny z ludzkich komórek w tak realistycznym środowisku. To otwiera nowe możliwości badania mechanizmów chorób neurodegeneracyjnych, takich jak choroba Alzheimera czy choroba Parkinsona, w których uszkodzenia struktur nerwowych odgrywają kluczową rolę.
W dłuższej perspektywie opracowana technologia może stać się standardowym narzędziem w badaniach nad lekami, pomagając tworzyć skuteczniejsze i bezpieczniejsze terapie. To przykład, jak precyzyjne odwzorowanie warunków panujących w ludzkim organizmie może bezpośrednio przełożyć się na lepsze wyniki leczenia i realne korzyści dla pacjentów.
Źródło: University College London
Czytaj też: Przełom w walce z bólem stawów! Sztuczna inteligencja leczy, a naukowcy to potwierdzają
Grafika tytułowa: David Matos / Unsplash
