Przełom w polskiej medycynie! Lekarze po raz pierwszy podali pacjentowi limfocyty VST!
W Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym we Wrocławiu po raz pierwszy w Polsce podano pacjentowi limfocyty wirusowo-swoiste (VST) w ramach zarejestrowanego badania klinicznego ALLOVISTA. To ważne osiągnięcie w rozwoju terapii komórkowych, ponieważ wykorzystano komórki pochodzące od zdrowego, niespokrewnionego dawcy.
Procedura została przeprowadzona przez specjalistów Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu we współpracy ze specjalistami odpowiedzialnymi za przygotowanie i kontrolę jakości komórek.
Terapia jest przeznaczona dla pacjentów po allogenicznym przeszczepieniu krwiotwórczych komórek macierzystych. Po takim zabiegu układ odpornościowy potrzebuje czasu na odbudowę. W tym okresie nawet wirusy, które u zdrowych osób zwykle nie powodują poważnych problemów, mogą prowadzić do ciężkich, a nawet zagrażających życiu zakażeń. W badaniu ALLOVISTA terapia VST jest skierowana do chorych z ciężkim zakażeniem wirusem cytomegalii (CMV), które nie reaguje na standardowe leczenie.
Limfocyty VST to wyspecjalizowane komórki odpornościowe zdolne do rozpoznawania konkretnego wirusa. Ich podanie ma więc inne działanie niż klasyczne leki przeciwwirusowe. Zamiast jedynie hamować namnażanie wirusa, terapia uzupełnia brakujący element odpowiedzi immunologicznej pacjenta. Komórki pochodzące od dawcy mogą rozpoznać zakażone komórki i pomóc organizmowi skuteczniej zwalczyć infekcję.
Preparat wykorzystany w pierwszym podaniu przygotował zespół Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Poznaniu z materiału pobranego od zdrowego, niespokrewnionego dawcy. Za podanie komórek i opiekę nad pacjentem odpowiadał zespół Kliniki Hematologii, Terapii Komórkowych i Chorób Wewnętrznych USK we Wrocławiu. Tak skomplikowana procedura wymaga współpracy lekarzy, naukowców, diagnostów i specjalistów zajmujących się wytwarzaniem oraz kontrolą jakości produktów terapii zaawansowanej.
Wcześniej podawane jedynie w ramach tak zwanego wyjątku szpitalnego
Znaczenie rozpoczęcia badania ALLOVISTA wykracza jednak poza pojedynczą procedurę. Wcześniej limfocyty VST mogły być podawane pacjentom w Polsce jedynie w ramach tak zwanego wyjątku szpitalnego, czyli specjalnej procedury umożliwiającej zastosowanie indywidualnie przygotowanego produktu w szczególnych sytuacjach. Badanie kliniczne pozwala natomiast przejść od pojedynczych zastosowań do systematycznej oceny skuteczności i bezpieczeństwa terapii według rygorystycznych zasad.
To właśnie możliwość zebrania wiarygodnych danych jest jednym z najważniejszych praktycznych efektów tego osiągnięcia. Wyniki badania mogą w przyszłości pomóc określić, którym pacjentom terapia VST przynosi największe korzyści, jak bezpiecznie ją stosować i czy może stać się rozwiązaniem dostępnym dla większej grupy chorych. Uczestnik badania nie ponosi kosztów terapii, ponieważ procedury są finansowane w ramach projektu.
Pierwsze podanie VST w ramach ALLOVISTA pokazuje również, jak wyniki badań naukowych mogą trafiać bezpośrednio do praktyki medycznej. Jest to przykład medycyny translacyjnej, w której wiedza z zakresu immunologii i terapii komórkowych prowadzi przez etap opracowania technologii i wcześniejszych doświadczeń klinicznych do kontrolowanego badania z udziałem pacjentów. Jeśli kolejne etapy potwierdzą skuteczność i bezpieczeństwo tej metody, może ona w przyszłości poszerzyć możliwości leczenia ciężkich zakażeń u osób po przeszczepach, dla których standardowe terapie okazują się niewystarczające.
Źródło: Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu
Czytaj też: To da nową nadzieję chorym na SM? Badacze odkryli sposób na odnowę uszkodzonych nerwów!
Grafika tytułowa: Indra Projects / Unsplash
