Najwyżej położona prehistoryczna jaskinia w Pirenejach. Nowe odkrycie zmienia historię osadnictwa
Międzynarodowy zespół naukowców z Universitat Autònoma de Barcelona i IPHES-CERCA odkrył w Pirenejach najwyżej położoną prehistoryczną jaskinię ze śladami intensywnej działalności człowieka. Cova 338, znajdująca się na wysokości 2235 m n.p.m. w dolinie Núria w Katalonii, okazała się jednym z najważniejszych stanowisk archeologicznych wysokogórskiej Europy.
Badania wykazały, że ludzie wracali do jaskini wielokrotnie między V a I tysiącleciem p.n.e. Odkrycie podważa dotychczasowy pogląd, że obszary powyżej 2000 metrów były wykorzystywane jedynie sporadycznie. Archeolodzy znaleźli ślady regularnego i dobrze zorganizowanego osadnictwa, obejmującego paleniska, ceramikę, szczątki zwierząt oraz minerały bogate w miedź, prawdopodobnie malachit.
– Po raz pierwszy w Pirenejach udokumentowano tak intensywne osadnictwo prehistoryczne w wysokich górach – podkreśla Carlos Tornero z UAB i IPHES-CERCA, główny autor badań opublikowanych w czasopiśmie „Frontiers in Environmental Archaeology”.
Wśród znalezisk znalazły się także dwa wisiorki: wykonany z morskiej muszli oraz ząb niedźwiedzia brunatnego, co może świadczyć o symbolicznym znaczeniu tego miejsca. Analizy sugerują również, że w jaskini przetwarzano minerały zawierające miedź, co czyni Cova 338 jednym z najstarszych znanych przykładów takiej działalności w Europie Zachodniej.
Jaskinia jako sezonowa baza logistyczna
Zdaniem badaczy jaskinia pełniła funkcję sezonowej bazy logistycznej, do której grupy ludzi regularnie powracały. Odkrycie pokazuje, że Pireneje były integralną częścią gospodarki i mobilności społeczności prehistorycznych, a nie jedynie trudno dostępnym pograniczem.
Wykopaliska prowadzone w latach 2021–2023 były wyjątkowo trudne logistycznie, gdyż do jaskini można dotrzeć wyłącznie pieszo. Wszystkie materiały transportowano ręcznie, a badania prowadzono z wykorzystaniem nowoczesnych metod dokumentacji 3D i analizy osadów.
Naukowcy podkreślają, że Cova 338 może stać się kluczowym punktem odniesienia dla badań nad prehistorycznym osadnictwem i eksploatacją zasobów mineralnych w europejskich górach.
Źródło: Universitat Autonoma de Barcelona
Czytaj też: Ile kroków dziennie może pomóc osobom na diecie utrzymać wagę?
Grafika tytułowa: Joshua Sortino / Unsplash
