Archeolodzy weszli do dawnej jaskini. Znalezisko sprzed 50 tysięcy lat zmieniło naszą wiedzę o łowcach!
Zespół naukowców z Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie, kierowany przez dr. Ariela Malinsky’ego-Bullera, przeanalizował 1770 kamiennych narzędzi znalezionych w jaskini Ararat-1 w Armenii. Wyniki badania, które ukażą się w czasopiśmie „Quaternary Science Reviews”, pokazują, że łowcy-zbieracze środkowego paleolitu byli znacznie bardziej elastyczni i strategiczni w swoich decyzjach, niż dotąd sądzono.
Jaskinia Ararat-1 to skromny wapienny schron położony na wysokości 1034 metrów na wschodnich zboczach Kotliny Araratu, w centralnej Armenii. Badacze zbadali narzędzia datowane na okres od około 52 do 35 tysięcy lat temu, czyli tzw. późny środkowy paleolit. Kluczowym odkryciem jest kontrast między dwoma rodzajami wykorzystywanego surowca: starannie utrzymywanym, transportowanym z daleka obsydianem oraz szybko wykonywanymi, prowizorycznymi narzędziami z lokalnie dostępnego krzemienia (czertu).
– Nasze badanie pokazuje, że dawni łowcy-zbieracze byli niezwykle elastycznymi i strategicznymi myślicielami. Nie polegali na jednym sposobie działania. Zamiast tego umiejętnie balansowali między przenośnym zestawem narzędzi na dalekie dystanse a natychmiastowo dostępnymi zasobami lokalnymi – podkreśla dr Malinsky-Buller.
Jaskinia jako przystanek, nie stały obóz
Wiele artefaktów z Ararat-1 miało mniej niż 2 centymetry, co skłoniło badaczy do opracowania pięciostopniowego systemu klasyfikacji tych drobnych odłupków jako bezpośrednich śladów konserwacji narzędzi – nawet jeśli same narzędzia nie zachowały się na stanowisku. Analiza tych śladów w połączeniu z odległością, z jakiej transportowano obsydian, doprowadziła zespół do wniosku, że Ararat-1 nie funkcjonowało jako długoterminowy obóz bazowy, lecz raczej jako strategiczna stacja postojowo-naprawcza w ramach złożonej sieci sezonowych szlaków migracyjnych. Region Kaukazu, geograficznie i ekologicznie zróżnicowany, tworzył skomplikowane środowisko dla ówczesnych populacji ludzkich – mieści się tam ponad 450 znanych stanowisk paleolitycznych, z czego środkowy paleolit stanowi aż 60 procent. Naukowcy sugerują też, że gęstość zaludnienia regionu była niższa niż na przykład na Lewancie, co dodatkowo wymuszało na ludziach większą mobilność i planowanie tras.
Źródło: Hebrew University of Jerusalem
Czytaj też: Niezwykłe odkrycie we Francji. Zaginiona strona słynnego Palimpsestu Archimedesa odnaleziona!
Grafika tytułowa: Joshua Sortino / Unsplash
